Veraset vergisi, "öylece" ödenebilecek en pahalı vergidir. 5 milyon euroluk bir işletme için Vergi Sınıfı I'de %30'a varan vergi doğar — her nesilde 1,5 milyon € tutarında öz varlık kaybı demektir. §§ 13a/13b ErbStG (Alman Veraset Vergisi Kanunu) çok kapsamlı muafiyetler sunar — ancak bunlar hazırlık gerektirir.
İki Muafiyet Seçeneği
Standart Muafiyet (%85 vergi istisnası)
Nitelikli işletme varlıkları üzerindeki veraset/intikal vergisinin %85'i silinir. Kalan %15 vergiye tabidir. Koşullar:
- İdari varlık oranı ≤ %90 (aksi hâlde muafiyet uygulanmaz)
- Ücret toplamı kuralı: 5 yıllık ücret toplamı ≥ başlangıç ücret toplamının %400'ü
- Asgari elde tutma süresi 5 yıl
Opsiyonel Muafiyet (%100 vergi istisnası)
Tam vergi istisnası; karşılığında şu daha sıkı koşullar aranır:
- İdari varlık oranı ≤ %20
- Ücret toplamı kuralı: 7 yıllık ücret toplamı ≥ başlangıç ücret toplamının %700'ü
- Asgari elde tutma süresi 7 yıl
Asgari elde tutma süresini ihlal eden — satış, işletmeyi bırakma veya aşırı çekim yoluyla — muafiyeti geriye dönük olarak kaybeder (satış hâlinde süreyle orantılı). Veraset vergisi bu durumda sonradan tahakkuk ettirilir ve derhâl ödenmesi gerekir; § 233a AO kapsamındaki gecikme faizi veraset vergisinde uygulanmaz. Ancak vergi § 28 ErbStG uyarınca ertelenmişse, faizsiz geçen ilk yılın ardından aylık %0,5 (yıllık %6, § 238 AO) erteleme faizi doğar. Örnek: 1 milyon € tutarındaki bir muafiyet, 4 yıl sonra yapılan bir satışta altı haneli, derhâl ödenmesi gereken bir vergi borcuna dönüşebilir.
Hangi Varlıklar Muafiyet Kapsamındadır?
§ 13b ErbStG uyarınca muafiyet kapsamındaki varlıklar:
- Almanya'da yerleşik sermaye şirketlerindeki paylar (en az %25)
- AB/AEA'da yerleşik sermaye şirketlerindeki paylar (en az %25)
- Tarım ve orman varlıkları
- Şahıs ortaklıklarının işletme varlıkları (KG, OHG, GmbH & Co. KG)
Hangi Varlıklar Kapsam Dışıdır (İdari Varlıklar)?
Dikkat: İdari varlıkların payı çok yüksekse muafiyet geçersiz kalır. Tipik idari varlıklar:
- Üçüncü kişilere kiralanan gayrimenkuller (operasyonel işletmeyle bütünlük içinde olanlar hariç)
- Menkul kıymetler ve benzeri alacaklar
- Sanat eserleri, değerli madenler, sikkeler
- Şirket değerinin %15'ini aşan likit varlıklar ve alacaklar
En Kritik Ayar: 5 Yıl Öncesinden Yapılandırma
Planlanan devirden 5 veya 7 yıl önce yapılandırmaya başlayanlar tüm imkânları elinde tutar:
- İdari varlıkları azaltın: Likidite fazlasını operasyonel varlıklara yönlendirin (makineler, iştirakler, işletme sermayesi).
- Ücret toplamlarını güvence altına alın: Ücret toplamı kuralını karşılamak için devirden önce personel kadrosunu sağlam bir seviyede tutun.
- İştirakleri optimize edin: %25'in altındaki paylar muafiyetli olarak devredilemez — gerekirse birleştirin veya yeniden yapılandırın.
- İstisna tutarlarını birden fazla kez kullanın: Kişisel istisna tutarları her 10 yılda bir yeniden geçerlidir. Erken bağışlayanlar iki dönemden yararlanabilir.
İstisna Tutarları Ayrıntılı
| Alıcı | İstisna tutarı (her 10 yılda bir) |
|---|---|
| Eş/Partner | 500.000 € |
| Çocuk (her bir ebeveyn için) | 400.000 € |
| Torun | 200.000 € |
| Ebeveynler (miras hâlinde) | 100.000 € |
| Kardeşler, yeğenler | 20.000 € |
Uygulamada Sık Yapılan Hatalar
- Çok geç başlamak: Nesil devrinden 1–2 yıl öncesi, ciddi bir yapılandırma için yeterli değildir.
- Likiditeyi idari varlık olarak gözden kaçırmak: 2 milyon € tutarındaki bir banka hesabı muafiyeti tehlikeye atabilir.
- Ücret toplamlarını göz ardı etmek: Devirden önce personel azaltmak muafiyeti riske atar.
- Değerleme sorularını netleştirmemek: Vergi değeri, piyasa değerinden önemli ölçüde sapabilir — değerleme yöntemini bilinçli seçin.
Girişimciler, yatırımcılar ve aile şirketleri için 20 yılı aşkın danışmanlık deneyimi. Yasal olarak yetki gerektiren vergi hizmetleri, partner büro TABAK Steuerberatung tarafından sunulmaktadır.
Büro Profili →Nesil devrini yapılandırılmış şekilde hazırlayın.
Müvekkillerimizle vergi açısından optimal nesil devri için ortalama 5–7 yıl birlikte çalışıyoruz — muafiyet yol haritası, idari varlık kontrolü, nakit havuzu stratejisi ve noter süreci eşliğinde.